Daha fazla hava durumu tahmini: 15 günlük hava durumu İstanbul
Bizimle İletişimde Kalın

Teknoloji

DeepSeek yasaklanacak mı? Teknoloji devlerinden art arda açıklamalar

Yayımlandı

üzerinde

DeepSeek’in yenilikleri, ABD teknoloji sektöründe öyle bir sarsıntıya neden oldu ki yapay zekânın gözdesi Nvidia (NVDA), bir günde 600 milyar dolarlık piyasa değeri kaybetti — borsa tarihindeki en büyük günlük kayıp. Yatırımcılar, ABD’li devlerin yapay zekâ donanımına harcamalarını azaltabileceğinden korktu.

Wall Street Journal’a göre, bazı ABD’li milletvekilleri şimdi DeepSeek uygulamasının devlet cihazlarında yasaklanması için girişimlerde bulunuyor.

Yatırımcılarla yaptıkları görüşmelerde, büyük teknoloji şirketlerinin yöneticileri DeepSeek hakkındaki düşüncelerini farklı şekillerde dile getirdi. Kimileri yapay zekâ modellerini överken kimileri önemsemedi ya da konuyu detaylandırmaktan kaçındı.

Çoğu, DeepSeek’in ucuz modellerinin zamanla yapay zekâ maliyetlerini düşüreceğini kabul etse de 2025’te yapay zekâ altyapısına yönelik devasa yatırımlar yapmaya kararlı görünüyorlar. Bu harcamaların ne zaman karşılığını vereceği ise belirsiz.

Önde gelen teknoloji şirketlerinin yöneticilerinin konuyla ilgili söyledikleri:

Google (GOOG) CEO’su Sundar Pichai, DeepSeek’in düşük maliyetli modelinin Google’a etkisi sorulduğunda şunları söyledi:

●     DeepSeek ekibinin “çok iyi iş çıkardığını” kabul etti.

●     Ancak Google’ın kendi Gemini Flash modellerinin daha verimli olduğunu düşündüğünü belirtti.

●     “2.0 Flash modellerimiz, DeepSeek’in V3 ve R1 sürümleriyle karşılaştırıldığında son derece verimli,” diyerek Google’ın uçtan uca optimizasyon konusundaki gücüne dikkat çekti.

●     Yapay zekâ kullanım maliyetlerinin düşmesiyle daha fazla kullanım senaryosu ve fırsat oluşacağını öngördüğünü ifade etti.

Amazon (6 Şubat)

Amazon (AMZN) CEO’su Andy Jassy, DeepSeek’in yeni modelleriyle yapay zekâ harcamalarının azalacağına dair düşünceye katılmadığını açıkladı:

●     “Teknoloji bileşenlerinin maliyeti azaldığında, teknoloji harcamaları da düşer” varsayımının tarihte hiç doğrulanmadığını söyledi.

●     2000’lerin başında agresif bulut yatırımlarından örnek vererek, maliyetlerin düşmesine rağmen harcamaların azalmak yerine arttığını ifade etti.

Gerçekten de Meta, Alphabet, Amazon ve Microsoft’un yöneticileri, yapay zekâ modellerinin eğitim (training) ve kullanım (inference) maliyetlerinin düşeceği tahmin edilse bile, 2025’te toplam 325 milyar dolar harcamayı planladıklarını açıkladı. Bu, bir önceki yıla göre %46’lık bir artış. Aralarında en fazla harcamayı ise Amazon yapacak.

Advanced Micro Devices (4 Şubat)

AMD (AMD) CEO’su Lisa Su, DeepSeek gibi yeni yapay zekâ girişimlerinin yatırımları düşürmeyeceğini düşündüğünü söyledi:

●     SoftBank (SFTBY), Oracle (ORCL) ve OpenAI destekli 500 milyar dolarlık dev “Stargate” yapay zekâ altyapı projesini örnek gösterdi.

●     “Tüm bu projeler muazzam işlem gücü gerektiriyor ve AMD’ye her iş kolunda büyük fırsatlar sunuyor,” diyerek yapay zekâdan gelen talebin artacağını savundu.

Qualcomm (5 Şubat)

Qualcomm (QCOM) CEO’su Cristiano Amon, DeepSeek’in yeni modellerinden en çok heyecan duyan isim oldu ve bu gelişmelerin telefon ve PC’lerde yapay zekâ kullanımını hızlandırabileceğini vurguladı:

Microsoft (29 Ocak)

Microsoft (MSFT) CEO’su Satya Nadella, 29 Ocak’ta düzenlenen toplantıda DeepSeek’ten övgüyle bahsetti.

●     Microsoft’un, DeepSeek’in son yapay zekâ modelini Azure AI Foundry ve GitHub gibi geliştirici platformlarına eklediğini belirtti.

●     Bu modelin “otomatik saldırı simülasyonu, içerik güvenliği entegrasyonu ve güvenlik taraması” aşamalarından geçtiğini ve yakında Microsoft’un yapay zekâ özellikli PC’lerinde de çalıştırılabileceğini söyledi.

●     Nadella, DeepSeek’in önemli yenilikler yaptığını ve yapay zekâ alanının “metalaşma” sürecine girdiğini ifade etti.

●     “Bizim gibi bulut altyapısını geniş ölçekte sunan ve PC platformu sağlayan bir şirket için bu haberler olumlu,” diye ekledi.

Meta (29 Ocak)

Meta (META), reklam sektöründeki gücü sayesinde “üretken yapay zekâdan en fazla faydalanabilecek şirket” olarak görülüyor. DeepSeek’in R1 adını verdiği yeni modelinin tanıtımıyla Meta hisseleri o gün %2 civarında yükseldi.

●     CEO Mark Zuckerberg, DeepSeek hakkındaki genel heyecana mesafeli davrandı.

●     Daha ucuz yapay zekâ modellerinin Meta’nın sermaye harcamalarını etkileyip etkilemeyeceği sorulduğunda, “Henüz bunun altyapı ve sermaye giderlerimize nasıl yansıyacağını söylemek için çok erken,” dedi.

●     Zuckerberg, DeepSeek’in Meta’ya rakip konumda olduğunu, çünkü Meta’nın da kendi açık kaynaklı Llama modellerini küresel standart haline getirmeye çalıştığını vurguladı.

●     “Amerika’nın rekabet gücü açısından bakarsak, küresel çapta açık kaynak bir standart oluştuğunda bunun Amerika kaynaklı olması çok önemli,” diye ekledi.

Apple (30 Ocak)

Apple (AAPL) CEO’su Tim Cook, 30 Ocak’taki görüşmesinde kendisine “DeepSeek konusundaki genel bakış açısı” sorulduğunda şu yanıtı verdi:

●     “Verimliliği artıran her yenilik bizim açımızdan iyi bir şey.”

●     Apple’ın “çok dikkatli ve planlı bir harcama yaklaşımı” benimsediğini söyledi.

●     DeepSeek’in yeni R1 modelinin tanıtıldığı gün, Apple hisseleri %3’ten fazla arttı.

Google (4 Şubat)

Google (GOOG) CEO’su Sundar Pichai, DeepSeek’in düşük maliyetli modelinin Google’a etkisi sorulduğunda şunları söyledi:

●     DeepSeek ekibinin “çok iyi iş çıkardığını” kabul etti.

●     Ancak Google’ın kendi Gemini Flash modellerinin daha verimli olduğunu düşündüğünü belirtti.

●     “2.0 Flash modellerimiz, DeepSeek’in V3 ve R1 sürümleriyle karşılaştırıldığında son derece verimli,” diyerek Google’ın uçtan uca optimizasyon konusundaki gücüne dikkat çekti.

●     Yapay zekâ kullanım maliyetlerinin düşmesiyle daha fazla kullanım senaryosu ve fırsat oluşacağını öngördüğünü ifade etti.

Amazon (6 Şubat)

Amazon (AMZN) CEO’su Andy Jassy, DeepSeek’in yeni modelleriyle yapay zekâ harcamalarının azalacağına dair düşünceye katılmadığını açıkladı:

●     “Teknoloji bileşenlerinin maliyeti azaldığında, teknoloji harcamaları da düşer” varsayımının tarihte hiç doğrulanmadığını söyledi.

●     2000’lerin başında agresif bulut yatırımlarından örnek vererek, maliyetlerin düşmesine rağmen harcamaların azalmak yerine arttığını ifade etti.

Gerçekten de Meta, Alphabet, Amazon ve Microsoft’un yöneticileri, yapay zekâ modellerinin eğitim (training) ve kullanım (inference) maliyetlerinin düşeceği tahmin edilse bile, 2025’te toplam 325 milyar dolar harcamayı planladıklarını açıkladı. Bu, bir önceki yıla göre %46’lık bir artış. Aralarında en fazla harcamayı ise Amazon yapacak.

Advanced Micro Devices (4 Şubat)

AMD (AMD) CEO’su Lisa Su, DeepSeek gibi yeni yapay zekâ girişimlerinin yatırımları düşürmeyeceğini düşündüğünü söyledi:

●     SoftBank (SFTBY), Oracle (ORCL) ve OpenAI destekli 500 milyar dolarlık dev “Stargate” yapay zekâ altyapı projesini örnek gösterdi.

●     “Tüm bu projeler muazzam işlem gücü gerektiriyor ve AMD’ye her iş kolunda büyük fırsatlar sunuyor,” diyerek yapay zekâdan gelen talebin artacağını savundu.

Qualcomm (5 Şubat)

Qualcomm (QCOM) CEO’su Cristiano Amon, DeepSeek’in yeni modellerinden en çok heyecan duyan isim oldu ve bu gelişmelerin telefon ve PC’lerde yapay zekâ kullanımını hızlandırabileceğini vurguladı:

●     DeepSeek-R1 ve benzer modellerin, yapay zekâ teknolojilerinin daha hızlı, verimli ve artık cihaz üzerinde (on-device) çalışacak şekilde geliştiğini gösterdiğini söyledi.

●     “Yapay zekâ eğitimi bulutta devam edecek olsa da, yapay zekâ modellerinin asıl çalıştırılması gitgide cihazlar üzerinde gerçekleşecek,” dedi.

●     Bu durumun yapay zekâyı daha erişilebilir, kişiselleştirilebilir ve verimli hale getireceğini, dolayısıyla Qualcomm’un ürünlerine talebi artıracağını öngördüğünü belirtti.

Arm (5 Şubat)

Arm (ARM) CEO’su Rene Haas, İngiltere merkezli çip tasarımcısı olarak şirketlerinin tüketici cihazlarındaki yapay zekâ maliyet düşüşünden yarar sağlayacağını savunarak Nvidia’ya göndermede bulundu:

●     “[Nvidia’nın] Grace Blackwell ne kadar harika olursa olsun, bunu bir cep telefonuna, kulaklığa veya hatta bir otomobile takmanız mümkün değil. Ama Arm mimarisi tüm bu cihazlarda kullanılabiliyor,” dedi.

Okumaya Devam Et
Yorum yapmak için tıklayın

Leave a Reply

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Teknoloji

“Depremden Saniyeler Önce Haber Veren Teknoloji: Telefonunuza Gelen Uyarılar Gerçekten İşe Yarıyor mu?”

Yayımlandı

üzerinde

Açıklaması

Türkiye’de ve dünyada milyonlarca akıllı telefonda aktif olarak çalışan erken deprem uyarı sistemlerinin çalışma prensiplerini, cihaz ayarlarını ve faydalarını bu detaylı rehberde keşfedin.

Bu makalede, telefonlara depremden saniyeler önce gelen erken uyarı bildirimlerinin nasıl çalıştığı, hangi teknolojilere dayandığı ve Türkiye’deki uygulamaları ele alıyoruz. Erken uyarı sistemi, odaktan yayılan P ve S dalgaları arasındaki zaman farkını tespit ederek saniyeler öncesinden kullanıcıya haber veriyor . Google’ın Android’te sunduğu “Deprem Uyarıları” sistemi, ivme ölçer verilerini ışık hızında işleyerek 5–10 saniye öncesinden bildirim gönderebiliyor . iOS cihazlarda “Hayati Uyarı Bildirimi” özelliği aktif edildiğinde benzer bir uyarı mekanizması devreye giriyor . Ancak sistem; yalnızca 4.5 ve üzeri büyüklükteki depremlerde, sismik sensörler ve ağ bağlantısının izin verdiği ölçüde uyarı yapabiliyor . Bu nedenle fay hattına çok yakın bir odakta gerçekleşen depremlerde uyarı süresi sıfıra indirgenebiliyor

1. Erken Uyarı Sisteminin Temelleri

Erken uyarı sistemleri, depremin merkez üssünde ilk olarak yayılan P dalgalarını (primer dalgalar) algılayıp, daha yavaş ilerleyen S dalgalarının (sekonder dalgalar) gelmesinden önce kullanıcıları uyarma esasına dayanır . Jeolog Prof. Dr. Okan Tüysüz’e göre, odaktan 6–7 km/sn hızla yayılan P dalgası ile 3–4 km/sn hızla ilerleyen S dalgası arasında oluşan zaman farkı sayesinde saniyeler kazanılıyor.

2. Deprem Uyarı Sisteminin Çalışma Prensibi

Android telefonlarda yerleşik ivme ölçerler, sarsıntı başladığında sensör verilerini Google’ın sunucularına gönderir. Sunucular, etkilenen bölgedeki verileri eşleştirip kullanıcılara saniyeler önce “Yakındaki Deprem” başlıklı bildirim ile uyarı yollar . Ücretsiz hizmet, yalnızca 4.5 ve üzeri büyüklükteki depremler için aktif oluyor .

3. Cihazlarda Uygulama ve Ayar

Android’te Nasıl Aktif Edilir?

  1. Ayarlar > Konum ve Konum Hizmetleri

  2. “Deprem Uyarıları” seçeneğini açın

iOS’ta Nasıl Aktif Edilir?

  1. Ayarlar > Bildirimler

  2. Sayfanın en altında “Hayati Uyarı Bildirimi”ni aktif edin .

4. Türkiye’deki Uygulamalar ve AFAD

Türkiye’de AFAD’ın Deprem Mobil Uygulaması, sarsıntı sonrası bilgi ve radyolojik veriler sunarken, telefonlara otomatik erken uyarı bildirimleri hâlen Google ve Apple çatısı altındaki teknolojiler üzerinden gerçekleşiyor . AFAD’ın altyapısı ise öncelikle kritik tesislerin gaz ve elektrik hatlarını kesmeye odaklanıyor; kullanıcı bildirimleri doğrudan bu sistem üzerinden iletilmiyor .

5. Uyarıların Fırsatları ve Sınırlamaları

  • Fırsatlar: Saniyeler öncesinden gelen uyarı, masanızın altına saklanmak, gazı kapatmak veya merdiven boşluğuna yönelmek için şans veriyor .

  • Sınırlamalar: Odak noktasına çok yakın depremlerde uyarı süresi pratikte sıfıra iniyor, dolayısıyla kapsamlı bir tahliye mümkün olmuyor .

6. Sonuç ve Öneriler

Akıllı telefonlarda erken uyarı sistemlerini aktif tutmak, depreme karşı alabileceğiniz en etkili bireysel önlemlerden biridir. Hem Android hem de iOS kullanıcılarının ayarlarını kontrol etmeleri, aile ve iş yerinde düzenli tatbikatlar yapmaları hayati önem taşır. Depremden önceki bu birkaç saniye; doğru kullanıldığında hayat kurtarabilir.

Okumaya Devam Et

Teknoloji

Çin uzay “sandığını” açıyor: Ay’daki gerçekler ortaya çıkabilir

Yayımlandı

üzerinde

Ulusal Uzay İdaresi (CNSA), aralarında ABD’nin de bulunduğu 6 ülkeden bilim insanlarının Chang’e-5 misyonu tarafından Ay’dan toplanan toprak ve kaya örneklerini incelemesine izin vereceğini açıkladı.

tarafından finanse edilen iki ABD kurumu, Ay örneklerine erişim hakkına sahip olacak. CNSA başkanı San Jongde, örneklerin “tüm insanlık için ortak bir hazine” olduğunu söyledi.

Donald Trump’ın özellikle Avrupa ve Çin’e karşı ilan ettiği ticaret savaşının ortasında Çin’in bu kararı açıklamasının zamanlaması ve NASA’nın elindeki Ay örneklerinin Çinli bilim insanlarının erişimine açık olmaması yorum konusu oldu.

2011 tarihli bir yasaya göre NASA’nın Kongre tarafından özel olarak yetkilendirilmediği sürece Çin veya herhangi bir Çinli şirketle iş yapması yasak.

APOLLO ÖRNEKLERİNDEN BİR MİLYAR YIL DAHA GENÇ

Chang’e-5 misyonu tarafından getirilen Ay örneklerinin, yarım yüzyıl önce efsanevi Apollo uzay programının astronotları tarafından Dünya’ya getirilen örneklerden bir milyar yıl daha genç olduğu tahmin ediliyor ve bu nedenle Ay’daki jeolojik süreçler hakkında bilinmeyen gerçekleri ortaya çıkarabilecekleri için büyük bilimsel ilgi görüyorlar.

Çin’in elindeki Ay örneklerine ABD’deki Brown Üniversitesi ve Stony Brook Üniversitesi ile Fransa, Almanya, Japonya, Pakistan ve İngiltere’deki akademik kurumlar erişebilecek.

Okumaya Devam Et

Teknoloji

Robotları üzen ticaret savaşı: ABD-Çin gerilimi Optimus’u vurdu

Yayımlandı

üzerinde

Amerikan CNBC kanalının internet sitesinde yer alan habere göre, ‘nın net karının ilk çeyrekte geçen senenin aynı dönemine kıyasla yüzde 71 düşüş kaydetmesinin ardından Elon Musk, şirketin Optimus insansı robot üretiminin de Çin ile arasındaki ticaret savaşından olumsuz etkilendiğini açıkladı.

Musk, Tesla’nın 23 Nisan’daki toplantısında şirketin Pekin yönetimiyle konu üzerinde çalıştığını ve kritik kaynaklara erişim için onay almayı umduklarını kaydetti.

Tesla CEO’su Musk, şirketin geleceği için önemli olduğunu vurguladığı Optimus robotların üretiminin, Çin-ABD ticaret savaşında nadir toprak elementlerine getirilen ihracat kısıtlamaları sebebiyle olumsuz etkilendiğine dikkat çekti.

Çin’in nadir toprak elementlerinin askeri amaçlarla kullanılmayacağı konusunda bazı güvenceler talep ettiğini belirten Musk, “Öyle olmadığı açık. Sadece insansı bir robotun içine giriyorlar” ifadelerini kullandı.

“Şirketin geleceği temelde büyük ölçekli otonom araçlara ve büyük ölçekli, hacimli ve çok sayıda otonom insansı robota dayanıyor” diyen Musk, yatırımcılara Tesla’nın 2025’te binlerce robot üretmeyi planladığına ve binlercesinin de şirketin fabrikalarında kullanılacağına dair güvence verdi.

OPTİMUS 2022’DE TANITILDI

İnsansı robot Optimus’un prototipi 2022’de tanıtılmış, Musk, Temmuz 2024’te şirketin gelecek yıl dahili kullanımı için insansı robotlara sahip olacağını açıklamıştı.

Tesla, 22 Nisan’da, 2025’in ocak-mart dönemine ilişkin bilançosunu açıklamış, buna göre Amerikan elektrikli otomobil üreticisinin net karı, bu yılın ilk çeyreğinde geçen senenin aynı dönemine kıyasla yüzde 71 düşüş kaydetmişti.

Tesla’dan yapılan açıklamada, otomotiv ve enerji piyasalarındaki belirsizliğin, hızla gelişen ticaret politikasının Tesla ve benzer markaların küresel tedarik zinciri ile maliyet yapısını olumsuz etkilemesiyle artmaya devam ettiği belirtilmişti.

Okumaya Devam Et

Çok Okunanlar