Sağlık
Yenidoğanlarda beyin hasarı erken tespit edilebilecek: aEEG, NIRS, biyobelirteçler ve MRI ile “zamana karşı yarış”
Yenidoğanlarda beyin hasarı erken tespit edilebilecek: aEEG, NIRS, biyobelirteçler ve MRI ile “zamana karşı yarış”
FatihDoganMedya — 07 Kasım 2025, 10:00 | Okuma süresi: 4 dakika
Yeni doğanlarda (yenidoğan) oluşabilecek beyin hasarının (özellikle doğumsal veya perinatal hipoksik-iskemik hasarın) erken safhada tespit edilmesi, nörolojik hasarı azaltacak tedavilere (ör. terapötik hipotermi) zamanında başlamayı mümkün kılıyor. Klinik takip, beyin fonksiyonunun sürekli izlenmesi (aEEG/EEG), beyin oksijenasyonunun izlenmesi (NIRS), kan/serum biyobelirteçleri (S100B, NSE) ve erken dönem MR görüntüleme (DWI) bir arada kullanıldığında tanı ve prognostik değerlendirme güçleniyor.

Neden erken tespit önemli?
Doğum sırasında veya hemen sonrasında oksijen yetersizliği (asfiksi) sonucu gelişen hipoksik-iskemik ensefalopati (HIE), ölüm ve uzun süreli nörogelişimsel bozuklukların önemli nedenlerinden biridir. Erken tanı, beyin koruyucu müdahaleler için (örneğin terapötik hipotermi) kritik zaman penceresinin kaçırılmaması anlamına gelir; terapötik hipoterminin, uygun bebeklerde mortalite ve uzun dönem engellilik oranlarını azalttığı klinik çalışmalarda gösterilmiştir.
Hangi yöntemler “erken” uyarı veriyor?
-
aEEG / EEG (amplitude-integrated EEG): Yoğun bakım ünitesinde uygulanan kısa ve uzun süreli aEEG kayıtları, doğum sonrası ilk 24–72 saatte beyin fonksiyonundaki bozulmaları ve nöbetleri tespit ederek ciddi HIE riskini öngörebiliyor. Bu araç hem prognostik bilgi veriyor hem de antiepileptik/ilerleyici bakış açısı sunuyor.
-
Near-Infrared Spectroscopy (NIRS): Cilt üzerinden non-invaziv ölçüm yapan NIRS cihazları, beyin dokusunun oksijen doygunluğunu (rScO2) gerçek zamanlı gösterir. Yaygınlaşmakta olan bir teknoloji olmasına rağmen skorların nasıl yorumlanacağı ve müdahale eşiğinin standartlaştırılması üzerine çalışmalar sürüyor. Klinik kullanım artıyor ancak kanıta dayalı fayda ve algoritmalar hâlâ netleşiyor.
-
Biyobelirteçler (S100B, NSE vb.): Kanda ölçülebilen S100B ve nöron-spesifik enolaz (NSE) gibi proteinler, doğum sonrası ilk günlerde yükselmesi halinde beyin hasarı olasılığını işaret edebiliyor; erken prognostik bilgi ve takip amacıyla umut verici kabul ediliyor. Ancak keskin sınır değerlerinin ve rutin kullanım protokollerinin standardizasyonu gerekiyor.
-
Erken dönem MR (özellikle DWI/ADC): Doğumdan sonraki ilk günlerde difüzyon ağırlıklı manyetik rezonans görüntüleme (DWI) iskemik alanları erken dönemde gösterebiliyor; MR, hem hasarın dağılımını hem de prognozu belirlemede altın standartlardan biri olarak kabul ediliyor.
Klinik pratikte nasıl uygulanıyor?
-
Riskli doğum/klinik bulgu varsa (zorlu doğum öyküsü, düşük APGAR, solunum problemi, klinik nöbetler) yenidoğan hızlıca değerlendiriliyor.
-
Acil monitorizasyon: aEEG/EEG ile beyin fonksiyonu izlenir; aynı anda NIRS ile beyin oksijenasyonu takip edilebilir. Bu yöntemler NICU’da real-time bilgi verir.
-
Kan örnekleri alınır — gerekirse S100B/NSE ölçümleri yapılır; yükselme varsa yakın takip ve ileri tetkik düşünülür.
-
İlk 24–72 saat içinde MRI planlanarak lezyonların yeri ve şiddeti değerlendirilir. Bu, uzun dönem tahmini için önem taşır.
-
Terapötik hipotermi kriterlerini karşılayan bebeklerde (örn. orta-şiddetli HIE) 6 saatlik kritik pencere içinde soğutma tedavisine başlamak, uzun dönem sonuçları iyileştirir. Bu yüzden hızlı tanı ve sevk şarttır.
Aileler hangi belirtilere dikkat etmeli?
-
İlk saatlerde veya günlerde solunum desteği gereksinimi, zayıf emme/yorulma, kas tonusunda değişiklik (çok gevşek veya çok kasılma), tekrarlayan nöbet benzeri hareketler veya bilinç düzeyinde anormallikler görüldüğünde derhal sağlık personeline başvurulmalı. Yenidoğan değerlendirmesi sırasında doktorlar bu bebekleri yakından izler ve gerekli testleri hızlıca başlatır.
Sınırlamalar ve geleceğe bakış
Hiçbir test tek başına mutlak güvenilir değildir; en başarılı yaklaşım çoklu yöntem kombinasyonudur (klinik inceleme + aEEG/EEG + NIRS + biyobelirteçler + erken MR). Ayrıca bazı teknolojilerin (özellikle NIRS ve biyobelirteçlerin) standart eşik değerleri ve geniş çaplı kanıta dayalı kullanım rehberleri gelişmekte. Araştırmalar sensör hassasiyetini, zaman pencerelerini ve tedavi algoritmalarını netleştirmek için devam ediyor.
Sağlık
İç organları göğüs kafesinde doğan bebek ameliyatla sağlığına kavuştu
İç organları göğüs kafesinde doğan bebek ameliyatla sağlığına kavuştu
Niğde / Kayseri — 07 Şubat 2026, 12:50

Niğde’de 38 haftalık doğan M.A.A. isimli erkek bebek, diyafram yırtığı (konjenital diyafram hernisi) nedeniyle karın içi organlarının göğüs boşluğunda doğması üzerine Kayseri Şehir Hastanesi’ne sevk edildi. Çocuk cerrahisi ekibinin başarılı ameliyatı ve yenidoğan yoğun bakım takibiyle bebek sağlığına kavuşup taburcu edildi.
Niğde’de 38 haftalık doğan M.A.A.’nın yapılan kontrollerinde diyafram kasında yırtık saptandı; ince bağırsak, kalın bağırsak, mide ve karaciğerin bir kısmı göğüs boşluğuna (toraks) çıkmış durumda bulundu. Acil olarak Kayseri Şehir Hastanesi’ne sevk edilen bebek, pediatrik cerrahi ekibi tarafından ameliyata alındı.

Ameliyat ve takip
Cerrahi müdahalede göğüste bulunan organlar karın boşluğuna geri alınarak diyafram kası dikildi. Operasyonun ardından yenidoğan ve pediatri birimleriyle koordineli bakım sürdürüldü; başarılı operasyonun ve üst düzey yenidoğan bakımının ardından M.A.A. taburcu edildi.

Uzmanlardan notlar
Kayseri Şehir Hastanesi Çocuk Cerrahisi Anabilim Dalı Başkanı Doç. Dr. Mustafa Erman Dörterler, diyafram hernisinin anne karnında da tespit edilebildiğini, doğan bebeklerin çoğunun solunum sıkıntısı yaşadığını ve kayıpların olabildiğini vurguladı. Ayrıca, hastanede pediatriyle sıkı iş birliğiyle ameliyat sonrası bakımın hayati önem taşıdığını belirtti.
Kayseri Şehir Hastanesi Yenidoğan Klinik Şefi Prof. Dr. Ahmet Özdemir ise merkezde 57 kuvözle 4. düzey yenidoğan yoğun bakım kapasitesi bulunduğunu, fetal ultrason ve fetal ekokardiyografi ile ön tanı koyulduğunda doğumun daha hazırlıklı gerçekleştiğini anlattı.
Bilmeniz gerekenler
-
Konjenital diyafram hernisi (diyafram yırtığı) nadir görülen bir durumdur; yaklaşık 10 bin doğumda 1 oranında rapor edilir. Risk faktörleri kesin olmamakla birlikte erken gebelik, annelik yaşı, uygunsuz ilaç kullanımı ve sigara gibi etkenler daha sık gözlenebilir.
-
Gebelik takibinin düzenli yapılması ve fetal incelemelerin zamanında olması erken teşhis ve yönlendirme açısından kritiktir.
Sağlık
Sigara yasağı genişliyor: “Kırmızı hat” geliyor
Sigara yasağı genişliyor: “Kırmızı hat” geliyor
Tarih/Saat: 07 Şubat 2026, 11:00:

Sağlık politikalarında yeni adım: Taslak düzenlemeye göre “yarı açık” alanların bir kısmı artık kapalı alan sayılacak, bina girişlerinde en az 5 metre mesafe kuralı getirilecek; çocuk parkları ile sahil/plaj şeritleri ise “kırmızı hat” kapsamında tamamen sigarasız bölge ilan edilecek. Uygulama kapsamında sistemde kayıtlı sigara kullanıcılarına bilgilendirme SMS’i gönderilmesi planlanıyor.
Ne değişiyor?
-
Yarı açık alanların statüsü netleşiyor: Üstü açılıp kapanabilen tenteli bölümler, kış bahçeleri ve açılır-kapanır tavanlı mekânlar “kapalı alan” kapsamında değerlendirilecek; bu alanlarda tütün ürünleri kullanımı yasaklanacak.
-
5 metre kuralı geliyor: Kamu binaları, AVM’ler ve restoranların ana giriş kapılarından itibaren en az 5 metre mesafede sigara içilmesine izin verilmeyecek. Amaç, kapı önlerinde oluşan pasif içiciliği azaltmak.
-
Kırmızı hat — çocuk parkları ve sahiller: Taslağa göre çocuk parkları “kırmızı hat” kapsamına alınarak tamamen sigarasız bölge ilan edilecek. Ayrıca bazı sahil şeritleri/plajlar pilot uygulama kapsamında sigarasız alanlar arasına katılacak.
Neden yapılıyor?
Yetkililer ve sağlık uzmanları, açık alanlarda bile çocuklar ve ailelerin pasif içiciliğe maruz kaldığını; bunun solunum yolu hastalıkları, astım ve enfeksiyon riskini artırdığını belirtiyor. Yeni düzenlemenin temel hedefi çocukları tütün dumanından korumak ve dumansız kamu alanlarını genişletmek.
Uygulama nasıl ilerleyecek?
-
Mevzuat taslağı tamamlandığında TBMM gündemine sunulması bekleniyor; yasalaşma halinde ülke genelinde denetimler sıkılaştırılacak ve cezai yaptırımlar genişletilecek.
-
Bakanlık tarafından kayıtlı sigara kullanıcılarına düzenleme hakkında SMS ile bilgilendirme yapılacağı ifade ediliyor; uygulamanın ayrıntıları ve pilot bölgeler önümüzdeki günlerde netleşecek.
Kimleri etkiler?
-
Restoran, kafe ve işletme sahipleri (yarı açık alan uygulamalarına göre düzenleme yapacak),
-
Plaj/tesis işletmecileri ve belediyeler (sahil şeritlerinin düzenlenmesi),
-
Vatandaşlar ve özellikle çocuk sahibi aileler (açık alanlarda daha geniş dumansız alan garantisi).
Magazin
Ufuk Özkan’dan yoğun bakım sonrası ilk açıklama
Ufuk Özkan’dan yoğun bakım sonrası ilk açıklama
05.02.2026 — 14:28

t: Uzun süredir karaciğer yetmezliğiyle mücadele eden oyuncu Ufuk Özkan, geçirdiği başarılı karaciğer nakli ameliyatının ardından yoğun bakımdan çıkarak ilk duygularını paylaştı. Özkan, sevenlerine teşekkür ederken ameliyat ekibi ve donörün durumunun iyi olduğu açıklandı.
“Sizin dualarınız benim muhafızlarım oldu”
Ünlü oyuncu Ufuk Özkan, Medipol Mega Üniversite Hastanesi’nde gerçekleştirilen karaciğer nakli sonrası yoğun bakım sürecini atlattı ve gözlerini açtı. Gözünü açtıktan sonra duygularını paylaşan Özkan, “Bu kadar çok sevildiğimi düşünmüyordum. Çok dua eden oldu. Dua eden herkese ve beni sevenlere çok teşekkür ediyorum. Sizin dualarınız benim muhafızlarım oldu” ifadelerini kullandı.

Operasyon ve ekip
Operasyonu Medipol Mega Üniversite Hastanesi Organ Nakli Bölümü’nden Prof. Dr. Remzi Emiroğlu, Prof. Dr. Murat Dayangaç, Prof. Dr. Onur Yaprak ve Doç. Dr. Cenk Şimşek’ten oluşan ekip gerçekleştirdi. Ameliyatın yaklaşık 8 saat sürdüğü, hem Özkan’ın hem de donörün sağlık durumunun iyi olduğu hastane yetkilileri tarafından aktarıldı.
Tedavi geçmişi ve güncel değerlendirme
Uzun süredir karaciğer yetmezliği ile tedavi gören Özkan’ın durumu, yakın dönemde yoğun bakım takibine yükselmiş ve donör arayışı süreci gündeme gelmişti. Medipol’un daha önce paylaştığı bilgilerde hastanın klinik seyrinde dalgalanmalar olduğu, ancak nakil kararıyla sürecin hızlandığı belirtilmişti. Hastane ekibi, hem alıcı hem donörün kontrollerinin olumlu seyrettiğini açıkladı.
Sonraki adım: Basın toplantısı planlanıyor
Kamuoyunun bilgilendirilmesi amacıyla önümüzdeki günlerde ameliyatı gerçekleştiren hekimler ile Ufuk Özkan ve donörünün katılımıyla bir basın toplantısı düzenleneceği bildirildi. Hastane yetkilileri, iyileşme sürecinin dikkatle takip edileceğini ve kamuoyuna gelişmelerin şeffaf şekilde aktarılacağını belirtti.
-
Gündem6 gün önceKomşusunu 6 Parçaya Bölüp Dere Yatağına Attı
-
Gündem3 gün önceEmekli polis dehşet saçtı: Eşini ve MHP Karapürçek İlçe Başkanı’nı öldürdü
-
Gündem1 gün önceMuğla’da gece kiraladıkları teknede kalan Bahar Taş ölü bulundu
-
Gündem5 gün önceİzmir’de tarımsal kalkınma kooperatiflerine operasyon: 13 gözaltı
-
Gündem7 gün önceBolu’da akran zorbalığı kamerada: “Önce para istediler, sonra parka götürüp dövdüler”
-
Gündem2 gün önceSel sularına kapılan otomobilden kaçan şüpheli aranıyor
-
Gündem1 hafta önceEşinin kaldırım taşıyla darbettiği Nazlı: “Çıkarsa yarım bıraktığı işi tamamlar”
-
Gündem1 hafta önceSenegalli öğrencileri taşıyan minibüs alt yola uçtu: 17 yaralı
