Türkiye’de Ekstrem Hava Olayları Artıyor: 2026’nın İlk 9 Ayında 1329 Olay
26 Ekim 2026, 11.26 | 4 dakika okuma
DHA
Türkiye’de meteorolojik afet kayıtları son 20 yılda belirgin biçimde arttı. 2026’nın ocak-eylül döneminde 1329 ekstrem olay kaydedilirken, şiddetli yağış ve seller en sık görülen afetler arasında ilk sıraya yerleşti.
Türkiye’de aşırı hava olaylarına ilişkin veriler, son yıllarda meteorolojik afetlerin sayısında önemli bir yükseliş yaşandığını ortaya koyuyor. Demirören Haber Ajansının (DHA) Meteoroloji Genel Müdürlüğü (MGM) verilerine dayandırdığı derlemeye göre, 2000’li yılların başında yıllık 400’ün altında olan ekstrem olay sayısı, 2026’nın yalnızca ilk dokuz ayında 1329’a ulaştı.
Yağış, sel, fırtına, dolu, heyelan, çığ ve sıcak hava dalgası gibi olayları kapsayan kayıtlar, afet türlerinin yıllara göre farklılaştığını gösteriyor. Özellikle şiddetli yağış ve sel, birçok yılda toplam olaylar içerisinde en yüksek paya sahip oldu. Bununla birlikte 2026 verilerinin henüz yılın tamamını kapsamadığı, geçmiş yıllara ilişkin sayıların ise yıllık toplamlar olduğu dikkate alınmalı.
2026’da şiddetli yağış ve sel ilk sırada
2026 yılının ocak-ağustos döneminde Türkiye genelinde 1263 ekstrem meteorolojik olay kayıtlara geçti. Bu olayların yüzde 33’ünü şiddetli yağış ve seller oluşturdu. Fırtınalar yüzde 20, dolu yüzde 17, toprak kaymaları yüzde 10 ve yoğun kar yağışları yüzde 8 pay aldı.
Eylül ayında ise 66 yeni olay kaydedildi. Bunların 24’ü şiddetli yağış ve sel, 16’sı fırtına, 9’u heyelan, 7’si dolu ve 7’si yıldırım düşmesi olarak sınıflandırıldı. Aynı dönemde meteorolojik afet kayıtlarına 2 orman yangını ve 1 kum fırtınası da girdi.
Eylül ayındaki olayların yaklaşık yüzde 36’sını şiddetli yağış ve seller oluşturdu. Böylece 2026’nın ilk dokuz ayındaki toplam meteorolojik ekstrem olay sayısı 1329’a yükseldi.
2016’da bin sınırı aşıldı, 2023’te rekor kırıldı
MGM’nin geçmiş yıllara ilişkin kayıtları, artışın düz bir çizgide ilerlemediğini, bazı yıllarda belirgin yükselişler ve düşüşler yaşandığını gösteriyor. 2014 yılında 500’e ulaşan olay sayısı, 2015’te 959’a çıktı. 2016’da ise 1313 olay kaydedildi. Bu sayı, MGM’nin 2016 yılı iklim değerlendirme raporunda da yer alıyor.
2017’de 598’e gerileyen sayı, 2019’da 935, 2020’de 984 olarak kayıtlara geçti. 2021’de 1024, 2022’de 1030 ekstrem olay rapor edildi.
2023 yılı, 1475 meteorolojik afetle kayıtlardaki en yüksek yıllık toplamın görüldüğü yıl oldu. MGM’nin resmi değerlendirmelerine göre, 2024’te 1257 olay yaşanırken 2025’te sayı 1011’e geriledi.
2026’nın ilk dokuz ayında ortaya çıkan 1329 olaylık toplam, 2024 ve 2025’in yıllık rakamlarını aşmış durumda. Ancak aynı uzunluktaki dönemlerin karşılaştırılması, artışın boyutunun değerlendirilmesinde daha sağlıklı bir ölçüt oluşturuyor.
Sel, fırtına ve dolunun ağırlığı yıllara göre değişti
Meteorolojik afetlerin dağılımında şiddetli yağış ve selin ağırlığı özellikle 2023 ve 2024 yıllarında dikkat çekti. 2023’te kaydedilen olayların yüzde 38’i, 2024’te ise yüzde 35’i bu grupta yer aldı. Her iki yılda da fırtına ve dolu diğer yaygın afet türleri arasında bulunuyordu.
2025’te farklı bir tablo ortaya çıktı. MGM’nin 2025 Yılı Türkiye İklim Değerlendirmesi raporuna göre, toplam 1011 ekstrem olayın yüzde 27’sini fırtına, yüzde 23’ünü şiddetli yağış ve sel, yüzde 17’sini dolu oluşturdu. Kar olaylarının payı yüzde 11, donun yüzde 7 ve yıldırım düşmesinin yüzde 5 olduğu belirtildi.
Aynı raporda 2025 yılı Türkiye genelinde ortalama yağış miktarının, 1991-2020 döneminin normaline göre yüzde 27,6 daha düşük gerçekleştiği açıklandı. Yıllık toplam yağışın düşük olması ile belirli bölgelerde şiddetli yağış ve sel afetlerinin yaşanması, farklı meteorolojik göstergeler olarak kayıtlara yansıdı.
Geçmiş yıllarda da olay türlerinin sıralaması değişti. Örneğin 2016’da sıcak hava dalgaları yüzde 43 ile ilk sırada yer alırken, 2021’de fırtına ve hortumun toplam payı yüzde 40’a ulaştı. Bu dağılım, meteorolojik afetlerin yalnızca yağış ve sellerden ibaret olmadığını ortaya koyuyor.
Geçmiş afetler can kayıplarıyla kayıtlara geçti
Türkiye’de son yıllarda yaşanan meteorolojik afetler, çok sayıda can kaybına da yol açtı. 2020 yılında Van’da meydana gelen çığ felaketi, 2021’de Batı Karadeniz’deki büyük sel ve su baskınları ile 2023’te Şanlıurfa’da yaşanan sel, bu dönemin ağır sonuçlar doğuran olayları arasında yer aldı.
Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının (AFAD) 23 Ağustos 2021 tarihli açıklamasına göre, 11 Ağustos’ta başlayan aşırı yağışların ardından Kastamonu, Sinop ve Bartın’da meydana gelen sellerde o tarih itibarıyla 82 kişi hayatını kaybetmişti.
MGM’nin meteorolojik afet değerlendirmelerinde, olay kayıtlarındaki uzun dönemli yükseliş incelenirken iklimsel ve çevresel değişimlerin yanı sıra raporlama olanakları, nüfus ve yerleşim koşulları gibi etkenler de dikkate alınıyor.
