Bir tost bile lüks oldu: Öğrenciler için okul kantininde “askıda tost” dönemi
Tarih ve Saat: 16 Eylül 2026, 17:03
Okuma Süresi: 6 dakika
Kategori Önerisi: Eğitim / Gündem
DHA
Sivas’ta bir okul kantininde başlatılan “askıda tost” uygulaması, yeni eğitim döneminde de sürüyor. Dört Eylül Ortaokulu’nun kantinini işleten Ümit Alpan tarafından hayata geçirilen uygulamayla, kantinden alışveriş yapmakta güçlük yaşayan öğrencilerin yiyecek ihtiyacının bağışlarla karşılanması amaçlanıyor. Kampanyanın en dikkat çekici yönlerinden biri ise destek alan öğrencilerin diğer arkadaşlarından ayrıştırılmadan, günlük kantin düzeni içerisinde yiyeceklerini alabilmesi. Uygulamanın üçüncü yılına girdiğini belirten Alpan, desteklerin hem Türkiye’den hem de yurt dışından geldiğini söylüyor.
“Askıda tost” uygulaması Sivas’ta nasıl başladı?
Uygulamanın adresi, Sivas kent merkezinde bulunan Dört Eylül Ortaokulu. Kantin işletmecisi Ümit Alpan, öğrencilerin ekonomik nedenlerle kantinden yiyecek alamadığı durumlarla karşılaştıklarını belirterek bu ihtiyaca yönelik bir dayanışma modeli oluşturduklarını aktarıyor.
“Askıda tost” adı verilen sistem, geleneksel “askıda ekmek” uygulamasına benzer biçimde işliyor. Destek olmak isteyen kişiler bir öğrencinin yiyecek ücretini karşılıyor; toplanan destekler daha sonra ihtiyaç sahibi olduğu belirlenen öğrencilerin kantinden faydalanmasında kullanılıyor.
Uygulama ilk kez geniş biçimde 2024 yılında kamuoyuna yansımıştı. O tarihte yayımlanan haberlerde kampanyanın okulun rehberlik servisi ve kantin işletmecisinin koordinasyonuyla sürdürüldüğü, destekten faydalanacak öğrencilerin rehber öğretmenler aracılığıyla belirlendiği belirtilmişti
Kampanya üçüncü yılına ulaştı
16 Eylül 2026 tarihinde kamuoyuna yansıyan son bilgilere göre uygulama yeni eğitim döneminde de devam ediyor. Ümit Alpan, kampanyanın artık üçüncü yılına girdiğini belirterek önceki dönemlerde toplanan desteklerin uzun süre öğrencilerin ihtiyaçlarını karşılamaya yettiğini ifade etti.
Alpan, kampanyanın sosyal medya üzerinden duyurulmasının ardından arkadaş çevresinden ve yurt dışından da katkılar aldıklarını söyledi. Benzer biçimde kampanyanın ilk dönemine ilişkin 2024 tarihli kayıtlarda da İsviçre ve Almanya dahil olmak üzere yurt dışından destek geldiği aktarılmıştı.
Kampanyanın bugünkü toplam bağış miktarına ilişkin güncel bir sayı ise son haberde paylaşılmadı. Bu nedenle 2024 yılındaki rakamların mevcut eğitim dönemi için geçerli olduğu varsayılmamalı.
Öğrencilerin kimliği ön planda tutulmuyor
Uygulamanın üzerinde durulan başlıklarından biri, destek alan öğrencilerin okul içinde teşhir edilmemesi.
Alpan’ın aktardığına göre destekten faydalanacak öğrencilerin velileri bilgilendiriliyor. Öğrenciler ise kantine diğer arkadaşları gibi geliyor, sıraya giriyor ve yiyeceğini alıyor. Böylece yardım alan öğrencinin kantin ortamında ayrı bir işlemle karşılaşmaması hedefleniyor.
Uygulamanın ilk döneminde kullanılan yöntemde de öğrencilerin rehberlik servisi aracılığıyla belirlendiği ve kantinden alışveriş sırasında öğrencilerin rencide edilmemesine özellikle dikkat edildiği aktarılmıştı. 2024 yılındaki açıklamalara göre rehber öğretmenler tarafından verilen bir belge, kantinde ödeme yapılmış gibi kullanılıyor ve öğrenci yiyeceğini alabiliyordu.
Bu yöntem, desteğin doğrudan öğrenciye ulaştırılması kadar öğrencinin mahremiyetinin korunmasını da uygulamanın bir parçası haline getiriyor
İlk yılında 1248 “askıda tost” desteğine ulaşmıştı
Kampanyanın geçmişine ilişkin veriler, uygulamanın kısa sürede okul çevresinin dışından da destek gördüğünü ortaya koyuyor.
Demirören Haber Ajansı’nın 3 Ekim 2024 tarihli haberine göre kampanyanın ilk döneminde 1248 adet askıda tost desteğine ulaşılmıştı. O dönemde bir tost ve meyve suyundan oluşan paketin toplam bedeli 30 TL olarak açıklanmıştı. Ümit Alpan, yalnızca tostla sınırlı kalmadıklarını, öğrencilerin kantindeki farklı yiyecek ihtiyaçlarını da eldeki destek kapsamında karşılamaya çalıştıklarını söylemişti.
Bu rakam ve fiyatlar 2024 yılına ait. 2026-2027 eğitim döneminde kantindeki ürün fiyatlarına veya mevcut askıda ürün sayısına ilişkin güncel bir rakam kamuoyuna açıklanmış değil.
Uygulamanın çıkış noktası öğrenci beslenmesi
Alpan’ın önceki açıklamalarına göre “askıda tost” fikrinin ortaya çıkmasında, bazı öğrencilerin ekonomik nedenlerle kantinden alışveriş yapamadığının görülmesi etkili oldu.
Kantin işletmecisi, 2009 yılından beri okul kantinlerinde çalıştığını ve farklı dönemlerde ihtiyaç sahibi öğrencilerle karşılaştığını anlatmıştı. 2024 yılında uygulamanın başlangıcını anlatırken öğretmenlerle birlikte öğrencilerin desteklenebileceği bir sistem üzerinde düşündüklerini ve kampanyayı bu şekilde hayata geçirdiklerini belirtmişti.
2026 yılında yapılan açıklamalar ise sistemin tek eğitim dönemiyle sınırlı kalmadığını gösteriyor. Kampanyanın üçüncü yılına ulaşması, uygulamanın bağış geldikçe sürdürülen bir modele dönüştüğünü ortaya koyuyor
Okulun adı konusunda kaynaklarda farklı ifade dikkat çekti
16 Eylül 2026 tarihli haberde okuldan giriş bölümünde “ilkokul” şeklinde söz edilse de aynı haberin devamında kurumun adı Dört Eylül Ortaokulu olarak veriliyor. 2024 yılında yayımlanan DHA haberi ve diğer haber kayıtları da kurumun Dört Eylül Ortaokulu olduğunu doğruluyor. Bu nedenle haberimizde okul türü “ortaokul” olarak kullanılmıştır.
Ücretsiz okul yemeğine ilişkin teklifler TBMM gündeminde
Öğrencilerin okulda beslenmesine yönelik tartışmalar yalnızca yerel dayanışma uygulamalarıyla sınırlı değil. Türkiye Büyük Millet Meclisi kayıtlarında devlet okullarındaki öğrencilere ücretsiz öğün verilmesini amaçlayan çeşitli kanun teklifleri bulunuyor.
Örneğin 2 Eylül 2024 tarihinde TBMM Başkanlığına sunulan 2/2419 esas numaralı teklif, okul öncesi, ilköğretim ve ortaöğretimdeki devlet okullarında öğrencilere her gün bir öğün ücretsiz yemek verilmesini amaçlıyor. TBMM kayıtlarında teklifin halen komisyonda olduğu görülüyor.
Benzer biçimde 23 Eylül 2025 tarihinde sunulan 2/3286 esas numaralı başka bir teklif de devlet okullarındaki öğrencilere besin gereksinimleri dikkate alınarak her gün ücretsiz bir öğün sağlanmasını öngörüyor. TBMM’nin güncel kayıtlarında bu teklifin de komisyon aşamasında olduğu belirtiliyor.
Bu teklifler henüz yürürlüğe girmiş düzenlemeler değil. Dolayısıyla Sivas’taki “askıda tost” uygulaması, ulusal ölçekte yürürlüğe konulmuş bir ücretsiz yemek programının parçası değil; okul çevresinde oluşturulan destek ve bağış modeli üzerinden devam ediyor.
