Rusya’da veba alarmı: İrkutsk’ta laboratuvar çalışanı öldü, 189 kişi hastaneye yatırıldı
3 Ekim 2026, 23.14 | Okuma süresi: 4 dakika
FatihDoğanMedya Haber Merkezi
Rusya’nın Sibirya’daki İrkutsk bölgesinde genç bir laboratuvar çalışanının yaşamını yitirmesinin ardından geniş çaplı sağlık önlemleri devreye alındı. Buryatya lideri ölüm nedeninin veba olduğunu açıklarken, İrkutsk makamları hastalığı resmi duyurularında “özellikle tehlikeli enfeksiyon” olarak tanımladı. Temaslı olduğu belirlenen 197 kişiden 189’u hastanelerde gözlem altına alındı.
Rusya’nın İrkutsk bölgesinde bir laboratuvar çalışanının ölümünün ardından sağlık ekipleri geniş çaplı temaslı takibi ve izolasyon önlemleri başlattı. Yerel basında 27 veya 28 yaşında olduğu belirtilen kadının, İrkutsk’taki vebayla mücadele alanında çalışan bir araştırma kuruluşunda görev yaptığı bildirildi.
Rus ve uluslararası basında genç kadının adı Darya Shipilova olarak yer aldı. Ancak olayın nasıl geliştiğine ve enfeksiyonun tam olarak nerede bulaştığına ilişkin farklı bilgiler bulunuyor.
Komşu Buryatya Cumhuriyeti’nin lideri Aleksey Tsydenov, kadının İrkutsk bölgesinde veba nedeniyle yaşamını yitirdiğini açıkladı. İrkutsk bölgesindeki yetkililer ve sağlık birimleri ise kamuoyuna yaptıkları ilk açıklamalarda hastalığın adını doğrudan vermek yerine “özellikle tehlikeli enfeksiyon” ifadesini kullandı.
Bu nedenle ölüm nedeninin veba olduğu yönünde bölgesel düzeyde bir açıklama bulunmasına karşın, enfeksiyonun hangi klinik formda seyrettiğine ilişkin kamuoyuna açıklanmış ayrıntılı bir resmi rapor henüz bulunmuyor.
197 temaslı belirlendi, 189 kişi hastanelerde gözlem altında
Olayın ardından yaşamını yitiren kadınla temas etmiş olabilecek kişiler için kapsamlı bir çalışma başlatıldı. Bölgeden gelen bilgilere göre toplam 197 kişi temaslı olarak belirlendi.
Bunların 189’u tıbbi gözlem ve koruyucu önlemler amacıyla hastanelere yatırıldı. Aktarılan verilere göre 114 kişi bir sağlık kuruluşunda, 63 kişi başka bir hastanede, 12 kişi ise vebayla mücadele alanında faaliyet gösteren araştırma enstitüsünde tutuluyor. Temaslı listesindeki sekiz kişinin ise ilk aşamada hastane dışında izole edildiği bildirildi.
Bu ayrıntı, bazı haberlerde kullanılan “189 kişi karantinaya alındı” ifadesinden farklılık gösteriyor. Mevcut bilgilere göre toplam temaslı sayısı 197, hastaneye yatırılan kişi sayısı ise 189.
İrkutsk Bölge Valisi İgor Kobzev, belirlenen temaslıların tıbbi gözetim altında olduğunu açıkladı. Kobzev’in paylaştığı son bilgilere göre temaslılarda hastalığa ilişkin klinik belirti saptanmadı ve yapılan laboratuvar testleri negatif sonuç verdi.
Şelehov’daki hastanede karantina önlemi
Laboratuvar çalışanının ağır solunum yolu belirtileriyle İrkutsk yakınlarındaki Şelehov’da bulunan bölge hastanesine kaldırıldığı bildirildi. Durumunun ağırlaşmasının ardından solunum cihazına bağlanan genç kadın kurtarılamadı.
Vakaya ilişkin şüphelerin ortaya çıkmasının ardından Şelehov Bölge Hastanesi’nde karantina tedbirleri uygulamaya konuldu. Hastanenin bazı bölümlerinde hasta kabulü ve taburcu işlemleri geçici olarak durduruldu.
Rusya Federal Tüketici Hakları ve İnsan Refahını Koruma Servisi Rospotrebnadzor’un Başkanı Anna Popova da İrkutsk’a giderek bölgesel yetkililerle olağanüstü sağlık toplantısına katıldı. Toplantının ardından temaslıların izlenmesi, laboratuvar incelemeleri ve bulaş riskinin sınırlandırılmasına yönelik önlemlerin sürdürüldüğü açıklandı.
İrkutsk’ta 3 Ekim için planlanan kent çapındaki bazı etkinliklerin de epidemiyolojik durum gerekçe gösterilerek ertelendiği yerel basına yansıdı.
Laboratuvar kazası iddiası henüz kesinleşmedi
Vakanın en dikkat çekici noktalarından biri, genç kadının vebayla mücadele alanında çalışan bir laboratuvarda görev yapması oldu.
Bazı Rus medya kuruluşları, çalışanın test amacıyla numune aldığı sırada canlı bakteri içeren bir tüpü kırdığı ve enfeksiyona bu olay sırasında maruz kalmış olabileceği iddiasını gündeme getirdi. Bazı haberlerde söz konusu etkenin akciğer vebasına yol açan bakteri olduğu ileri sürüldü.
Ancak laboratuvar kazası senaryosu ile enfeksiyonun kesin bulaş kaynağı konusunda Rus sağlık makamlarının kamuoyuna açıkladığı ayrıntılı ve kesin bir rapor bulunmuyor. Bu nedenle tüpün kırılması sonucu enfeksiyon bulaştığı yönündeki bilgiler doğrulanmış bir bulgudan ziyade medya kaynaklarına dayanan bir iddia olarak değerlendiriliyor.
Benzer şekilde olayın akciğer vebası olduğu yönünde çok sayıda haber yayımlansa da Buryatya liderinin açıklamasında vebanın türü belirtilmedi. İrkutsk’taki resmi açıklamalarda da hastalık başlangıçta yalnızca “özellikle tehlikeli enfeksiyon” olarak tanımlandı.
Buryatya yönetimi ayrıca ölen çalışanın enfeksiyona Buryatya’daki bir seyahatte yakalandığı yönündeki iddiaları reddetti. Tsydenov, Rospotrebnadzor ve bölgesel yönetimden alınan bilgilere dayanarak kadının Buryatya’ya gitmediğini ve bölgede, Moğolistan sınırındaki alanlar dahil olmak üzere bilinen bir veba odağı bulunmadığını söyledi.
Veba nedir, nasıl bulaşır?
Dünya Sağlık Örgütü’ne göre veba, Yersinia pestis adlı bakterinin neden olduğu zoonotik bir enfeksiyon hastalığı. Bakteri çoğunlukla küçük memelilerde ve onların üzerindeki pirelerde bulunuyor.
Hastalık insanlara enfekte pirelerin ısırması, enfekte dokularla doğrudan temas veya bazı koşullarda enfekte solunum parçacıklarının solunması yoluyla geçebiliyor.
Vebanın en yaygın biçimi bubonik veba olarak bilinirken, septisemik ve akciğer vebası daha ağır klinik tablolar arasında yer alıyor. Özellikle akciğer vebası, enfekte kişinin solunum damlacıkları aracılığıyla insandan insana bulaşabilmesi nedeniyle daha yüksek bulaş riski taşıyor.
Dünya Sağlık Örgütü, vebanın erken teşhis edilmesi halinde antibiyotiklerle etkili biçimde tedavi edilebildiğini vurguluyor. Özellikle akciğer vebasında erken tanı ve tedavinin yaşamsal öneme sahip olduğu belirtiliyor.
İrkutsk yönetiminin açıkladığı mevcut verilere göre yaşamını yitiren kadınla temas ettiği belirlenen kişiler arasında doğrulanmış yeni bir veba vakası bildirilmiş değil. Temaslıların laboratuvar sonuçlarının negatif olduğu ve herhangi bir hastalık belirtisinin saptanmadığı açıklanırken, bölgede tıbbi gözetim ve salgın önleme tedbirleri sürdürülüyor.
