Uzun Yolculuklarda Hareketsizlik Pıhtılaşma Riskini Artırıyor: Uzmanlardan Hayati Uyarılar
Tarih: 22 Ağustos 2026
Saat: 22:30
Okuma Süresi: 3 dakika
AA
Yaz tatilinin vazgeçilmezlerinden uzun otobüs ve uçak yolculukları, konforu kadar sağlık risklerini de beraberinde getiriyor. Saatlerce hareketsiz kalmak, bacak toplardamarlarında pıhtı oluşumuna zemin hazırlayarak hayati tehlike oluşturabilecek akciğer embolisine davetiye çıkarıyor. Uzmanlar, özellikle risk grubundaki bireyleri 4 saat ve üzerindeki seyahatlerde dikkatli olmaları konusunda uyarıyor.
4 Saat ve Üzeri Yolculuklar Risk Faktörü
Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Kardiyoloji Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Servet Altay, yaz döneminde turistik hareketliliğin artmasıyla birlikte uzun süreli kara ve hava yolu seyahatlerinin yoğunlaştığını belirtiyor. Hareketsizliğin bacak toplardamarlarında kan dolaşımını yavaşlatarak derin ven trombozu (DVT) gelişimine zemin hazırlayabildiğini vurgulayan Altay, bu durumun ciddi sonuçlara yol açabileceğini ifade ediyor.
Peki hangi süre riskli kabul ediliyor? Prof. Dr. Altay, kesin bir süre vermenin doğru olmayacağını ancak genel kabulün 4 saat ve üzerindeki yolculuklar olduğunu söylüyor. “Riskli grup için çok daha kısa süreler de etkili olabilir. Genç bir bireyde daha uzun süreler herhangi bir sorun oluşturmayabilir” diyerek kişinin sağlık durumuna göre risk süresinin değişebileceğine dikkat çekiyor.
Bacaktaki Pıhtı Kalbe ve Akciğere Ulaşabiliyor
Uzun süre hareketsiz kalan bacaklarda oluşan pıhtıların dolaşımla kalbe, oradan da akciğere ulaşabileceğini anlatan Altay, bunun ölümcül sonuçlar doğurabileceğini vurguluyor. “Hareketsiz kalan bacaklarda oluşan bu pıhtılar kalbe, oradan da akciğere ulaşarak akciğer embolisi dediğimiz, önemli ölçüde ölümlere neden olabilecek bir hastalığa yol açabiliyor” diyerek durumun ciddiyetini gözler önüne seriyor.
Son yıllarda turistik uzun yolculukların artmasına paralel olarak yolculukla ilişkili pıhtılaşma bozuklukları ve akciğer embolisi vakalarında da artış gözlemlediklerini belirten Altay, akciğer embolisinin hastanede yatan hastalarda önemli ölüm nedenlerinden biri olduğunu hatırlatıyor.
Kimler Risk Altında?
Uzun yolculuklarda pıhtılaşma riski herkes için aynı değil. Prof. Dr. Altay, özellikle şu grupların daha dikkatli olması gerektiğini söylüyor:
· Yaşlılar ve hamileler
· Kalp yetersizliği, böbrek yetersizliği ve KOAH gibi kronik hastalığı bulunanlar
· Yakın zamanda kalça ameliyatı geçirenler ve hareket kısıtlılığı olanlar
· Kanser hastaları
· Daha önce pıhtılaşma bozukluğu veya akciğer embolisi geçirenler
· Genetik pıhtılaşma bozukluğu bulunan kişiler
· Doğum kontrol hapı kullanan genç kadınlar (pıhtılaşmaya yatkınlığı artırabiliyor)
Seyahat Ederken Su İçmeyi İhmal Etmeyin
Hareketsizlik kadar yetersiz sıvı tüketimi de pıhtılaşma riskini artırıyor. Prof. Dr. Altay, bazı yolcuların tuvalet ihtiyacını azaltmak için daha az su içtiğini ancak bunun kanın akışkanlığını olumsuz etkilediğini belirtiyor.
Özellikle riskli gruplar, yaşlılar ve kronik hastalığı bulunanlar uzun yolculuklarda hareketsiz kalıp yeterli sıvı tüketmezse pıhtılaşmaya yatkınlığın ciddi oranda arttığını vurgulayan Altay, şu önemli uyarıyı yapıyor:
“Alkol tüketimi vücutta su kaybına neden olabiliyor. Çay ve kahve de idrar söktürücü etkileri nedeniyle sıvı ihtiyacını karşılamak için yeterli olmuyor. Bu nedenle yolculuklarda sıvı ihtiyacının ağırlıklı olarak suyla karşılanması daha doğru olacaktır.”
Tek Taraflı Bacak Şişliğine Dikkat!
Derin ven trombozunun en önemli belirtilerinden biri, ani gelişen tek taraflı bacak şişliği. Prof. Dr. Altay, bu duruma ağrı ve kızarıklığın da eşlik edebileceğini, bu belirtilerin özellikle risk grubundaki kişiler tarafından asla ihmal edilmemesi gerektiğini söylüyor.
Daha da önemlisi, nefes darlığı, göğüs ağrısı ve ani gelişen solunum sıkıntısı halinde vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini vurguluyor.
