“Suça Sürüklenen Çocuk” Düzenlemesinde 2 Madde Kabul Edildi
Tarih: 7 Ağustos 2026 | Okuma Süresi: 3 dakika 01:34
AA
TBMM Genel Kurulu’nda çocuklara yönelik ceza düzenlemelerini içeren kanun teklifinin ilk iki maddesi kabul edildi. Düzenlemeyle çocuğun erişimine bırakılan ateşli silah için hapis cezası öngörülürken, 15-18 yaş grubunun işlediği bazı ağır suçlarda cezalar artırılıyor ve yaş indiriminin uygulanmamasının önü açılıyor.
Ateşli Silahın Çocuk Tarafından Ele Geçirilmesine Ceza Geldi
Kabul edilen ilk maddeyle Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun’a yeni bir hüküm ekleniyor. Buna göre, ateşli silahın dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı şekilde muhafaza edilmesi suretiyle çocuk tarafından ele geçirilmesine neden olan kişi, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde 1 yıldan 3 yıla kadar hapis cezasıyla karşı karşıya kalacak.
Bu düzenleme, silah bulunduran yetişkinlere çocuklara karşı ek bir sorumluluk yüklüyor. Artık silahını güvenli şekilde muhafaza etmeyen ve bu ihmal sonucu bir çocuğun silaha ulaşmasına sebep olan kişiler doğrudan cezai yaptırımla karşılaşacak.
12-15 Yaş Grubu İçin Yeni Ceza Rejimi
Türk Ceza Kanunu’nda yapılan değişiklikle 12-15 yaş aralığındaki çocukların ceza sorumluluğuna ilişkin önemli bir yenilik getiriliyor. Fiili işlediği sırada 12 yaşını doldurmuş olup da 15 yaşını doldurmamış çocuklar, fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılayamaması veya davranışlarını yönlendirme yeteneğinin yeterince gelişmemiş olması halinde ceza sorumluluğu taşımayacak. Ancak bu kişiler hakkında çocuklara özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunacak.
Fiilin hukuki anlam ve sonuçlarını algılama ve davranışlarını yönlendirme yeteneğinin varlığı halinde ise ceza rejimi suçun ağırlığına göre belirlenecek:
· Ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlarda: 13 yıldan 18 yıla kadar hapis
· Müebbet hapis gerektiren suçlarda: 10 yıldan 12 yıla kadar hapis
· Diğer cezaların yarısı indirilecek ve her fiil için verilecek hapis cezası 9 yılı geçemeyecek
15-18 Yaş Grubunda Cezalar Artıyor
Düzenlemenin en dikkat çeken bölümlerinden biri 15-18 yaş grubunu ilgilendiriyor. Bu yaş aralığındaki çocuklar hakkında:
· Ağırlaştırılmış müebbet gerektiren suçlarda: 19 yıldan 27 yıla kadar hapis
· Müebbet hapis gerektiren suçlarda: 15 yıldan 18 yıla kadar hapis
· Diğer cezaların üçte biri indirilecek ve her fiil için verilecek hapis cezası 15 yılı geçemeyecek
Ağır Yaralama Suçlarında Yaş İndirimi Uygulanmayabilecek
Genel Kurul’da kabul edilen önergeyle “Neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama” hükmü kapsamında önemli bir değişiklik daha yapıldı. 15-18 yaş grubundaki çocuklar hakkında kasten öldürme ve neticesi sebebiyle kasten yaralama suçlarında belirli ağır sonuçlar doğduğunda yaş indirimi uygulanmayabilecek.
Hakim, somut olayda şu hususları değerlendirerek yaş indirimi uygulayıp uygulamamaya karar verebilecek:
· Kasta dayalı kusurun ağırlığı
· Güdülen amaç ve saik
· Suçun işleniş şekli
· Daha önceden kasıtlı bir suçtan dolayı hapis cezasına mahkûm edilmiş olma
Bu suçlar arasında yaralanan kişinin iyileşmesi mümkün olmayan bir hastalığa veya bitkisel hayata girmesi, duyularından veya organlarından birinin işlevini yitirmesi, konuşma ya da çocuk yapma yeteneklerinin kaybolması, yüzün sürekli değişikliğe uğraması, gebe bir kadına karşı işlenip çocuğunun düşmesine veya ölümün meydana gelmesine sebebiyet veren ağırlaşmış yaralama suçları yer alıyor.
Hakime Takdir Yetkisi Tanınıyor
Düzenlemeyle 12-15 yaş grubundaki çocuklara bir üst grubun ceza rejiminin uygulanabilmesi hususunda hakime takdir yetkisi tanınıyor. Bu, yargıcın suçun niteliğine ve çocuğun durumuna göre daha esnek bir ceza belirlemesine olanak sağlıyor.
Tekerrür Hükümlerinde Yaş İstisnası Değişti
Kabul edilen bir başka önergeyle, Kanun’un “Suçta tekerrür ve özel tehlikeli suçlular” başlıklı hükmü kapsamında tekerrür hükümlerinin uygulanmasındaki yaş istisnası 18’den 15’e düşürüldü. Teklifin 3’üncü maddesi ise metinden çıkarıldı.
Adalet Komisyonu Başkanı’ndan Açıklamalar
TBMM Adalet Komisyonu Başkanı ve AK Parti İstanbul Milletvekili Cüneyt Yüksel, mevcut düzenlemede hükümlünün 15 yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği bir günün koşullu salıverilme hesabında 2 gün olarak dikkate alındığını hatırlattı. Yüksel, “Düzenleme mahkeme tarafından hükmedilen cezayı artırmamakta, yalnızca sınırlı sayıdaki ağır suç bakımından koşullu salıverme süresinin hesaplanma yöntemini değiştirmektedir. Böylece çocuğun ıslahı ve yeniden topluma kazandırılması için gerekli eğitim, denetim ve rehabilitasyon faaliyetlerinin yeterli süreyle uygulanması amaçlanmaktadır.” dedi.
Yüksel ayrıca, “Getirilen düzenlemeyle çocuk adalet sisteminde cezasızlık algısının oluşmasının önüne geçilmesi ve çocukların suç örgütlerinin etkisine daha açık hale gelmesinin engellenmesi hedeflenmektedir.” ifadelerini kullandı.
Meclis’te Görüşmeler Devam Ediyor
Teklifin 4’üncü maddesinin görüşmeleri sırasında TBMM Başkanvekili Tekin Bingöl birleşime ara verdi. Aranın ardından komisyonun yerini almaması üzerine Bingöl, birleşimi saat 14.00’te toplanmak üzere kapattı. Kanun teklifinin geri kalan maddelerinin görüşmelerine önümüzdeki günlerde devam edilmesi bekleniyor.
