Norveç ordusu uyarıyor: “Savaş halinde evlere, araçlara ve mülklere el konulabilir”

Norveç ordusu uyarıyor: “Savaş halinde evlere, araçlara ve mülklere el konulabilir”

FatihDoganMedya • 20 Ocak 2026, 02:30

Norveç Silahlı Kuvvetleri, 2026 için yaklaşık 13.500 mülk sahibi ve işletmeye “hazırlık talebi” (preparatory requisition) göndereceğini duyurdu. Mektuplar, barış zamanında pratik bir etkisi olmadığını belirtiyor; amaç olası bir savaş veya ciddi güvenlik krizi halinde ordunun ihtiyaç duyacağı kaynakların önceden tespit edilmesi

Norveç ordusu, pazartesi günü binlerce kişiye ve işletmeye mektuplar gönderilmesine başlandığını açıkladı. Mektuplarda; evler, araçlar, tekneler, makineler ve bazı tesislerin “savaş ya da ciddi güvenlik krizi” halinde ordunun kullanımına alınabileceği, bunun bir hazırlık bildirimi olduğu belirtildi. 2026 için planlanan hazırlık taleplerinin sayısı yaklaşık 13.500 olarak verildi. Yetkililer, bildirimin barış döneminde sahiplerin haklarına doğrudan kısıtlama getirmediğini vurguluyor.

Yetkililer ne diyor?

Ordunun lojistik teşkilatı başkanı Anders Jernberg, son yıllarda kriz ve savaşa hazırlığın öneminin “dramatik” şekilde arttığını, Norveç’in İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana en ciddi güvenlik durumu ile karşı karşıya olduğunu belirtti. Jernberg, hazırlıkların askeri ve sivil kaynakların seferber edilmesini kolaylaştırmayı amaçladığını söyledi.

Yasal ve kurumsal çerçeve

Norveç hükümetinin “toplam hazırlık / total preparedness” yaklaşımı kapsamında sivil-militer iş birliği güçlendiriliyor. 2024–2025 beyaz kitabı ve ilgili mevzuat, kritik altyapı ve stratejik malzemelerin kriz/hukuki savaş durumlarında kullanılabilmesi için idari ve hukuki zemin sağlıyor. Hazırlık talepleri genellikle yıllık ve geçici nitelikte; daha kapsamlı el koyma uygulamaları için ayrı yasal süreçler işletiliyor.

Bu uygulama ne anlama geliyor — vatandaşlar ne yapmalı?

• Şimdilik panik yok: Yetkililer, mektupların barış döneminde herhangi bir el koyma uygulamasını otomatik olarak başlatmadığını belirtiyor.

• Bildirimlerin içeriğini okuyun: Gelen mektuplarda hangi taşınır/taşınmazların bildirildiği, bildirimin geçerlilik süresi (genelde 1 yıl) ve itiraz/protesto yolları yer alır.

• Belgeleri düzenleyin: Mülk belgeleri, ruhsatlar ve sigorta bilgilerini hazır tutmak, gerektiğinde yetkili mercilerle hızlı iletişim kurmayı kolaylaştırır. (Hukuki tavsiye yerine, somut sorular için Norveç’teki bir avukata başvurulması önerilir.)

• İletişime geçin: Bildirimde yanlışlık veya eksik bilgi olduğunu düşünüyorsanız ilgili askeri/yerel birimlerle resmi kanallardan iletişime geçin; ilgili iletişim bilgilerinde genellikle başvuru prosedürü açıklanır.

Neden şimdi?

Norveç hükümetinin savunma ve sivil hazırlık politikası, son yıllarda giderek güçlendirildi. Rusya’nın Ukrayna’yı işgali, Kuzey Kutbu ve Kuzey Atlantik’te artan askeri hareketlilik ve küresel jeopolitik gerilimler, Norveç’i “toplam hazırlık” adımlarını hızlandırmaya itti. Bu çerçevede, ordunun sahada hangi sivil kaynaklara ihtiyaç duyabileceğinin önceden bilmesi stratejik önem taşıyor.

Hukuk uzmanları ve hazırlık analistleri, benzer uygulamaların pek çok NATO ülkesinde var olduğunu, ancak şeffaflık, tazminat ve yasal güvencelerin hayati olduğunu vurguluyor. Hazırlık bildirimleri, kriz senaryosunda lojistik karmaşayı azaltıp savunma kabiliyetini hızlandırabilir; öte yandan vatandaş güveni ve mülkiyet hakkı hassas dengelenmesi gereken unsurlar.